Oceny: (Bez ocen)
PLG_VOTE_USER_RATING
Bez komentarzy

II wojna światowa na naszym terenie rozpoczęła się od walk o Węgierską Górkę. Niemcom polską linię obrony udało się przełamać 3 września. Tym samym większość terenów Beskidu Żywieckiego została włączona do III Rzeszy, a Orawa weszła do Republiki Słowackiej. W 1940 roku Niemcy rozpoczęli ”Akcję Żywiec”, czyli przymusowe wysiedlanie mieszkańców m.in. z Rajczy, Rycerki i Zwardonia. W 1941 roku Niemcy wywieźli Żydów z Żywca do getta w Suchej Beskidzkiej, a stamtąd do obozu zagłady w Auschwitz. Żydzi z Milówki natomiast trafili do getta na Śląsku. W 1942 roku powstał obwód AK "Żywiec". W 1944 roku grupa partyzantów różnych narodowości stacjonowała na Młodej Horze kontrolując teren Worka Raczańskiego. W kwietniu 1945 roku Armia Czerwona odbiła z rąk niemieckich rejon Żywca i miejscowości w dolinie Soły. Po wojnie znacjonalizowano m. in browar Habsburgów, rozrastało się miasto Żywiec, we wsiach dokonywano wielu inwestycji.

W tym roku przypada 76 rocznica rozpoczęcia przez Niemców akcji wysiedlania ludności z Żywiecczyzny do Generalnej Guberni.

Kobiety z dziećmi czekające na transport podczas Action Saybusch, 24 września 1940 zdj. wikipedia

Akcja nosiła kryptonim „Saybusch Aktion”, czyli „Akcja Żywiec”. Pierwszy transport wyruszył 23 września 1940 roku z dworca w Żywcu. Podstawą do wszczęcia wysiedleni, także na Żywiecczyźnie był dekret Adolfa Hitlera o umocnieniu niemczyzny z 7 października 1939 roku. Miał on na celu stworzenie nowych niemieckich obszarów osiedleńczych poprzez wysiedlenie innych grup narodowościowych. Wysiedlenia z Żywiecczyzny trwały od 22 września do 14 grudnia 1940 roku. Odpowiedzialny za nie był Obergruppenfuehrer SS Erich von dem Bach Zelewski, który osobiście objeżdżał wysiedlane wsie, a później witał niemieckich kolonistów. Ogółem hitlerowcy wysiedlili około 20 tysięcy Polaków. Wysiedlani mogli zabrać ze sobą jedynie drobny sprzęt, koce i ubrania oraz zapas żywności na trzy dni.  Mieszkańcy Żywiecczyzny przewożeni byli na Lubelszczyznę i Kielecczyznę. W ramach „Saybusch Aktion" Niemcy wysiedlili mieszkańców 35 wsi z terenu powiatu żywieckiego.  Wiele osób, zwłaszcza dzieci zmarło z głodu i wycieńczenia. W 1945 roku część mieszkańców powróciła do swoich domostw. Zastali oni zniszczone i zrabowane gospodarstwa. W opinii historyków akcja wysiedleńcza była jednym z najbardziej tragiczniejszych wydarzeń w dziejach Żywiecczyzny.

Na Żywiecczyźnie znajduje kilka miejsc pamięci o tamtych wydarzeniach. W Żywcu takim miejscem jest tablica pamiątkowa przy Miejskim Centrum Kultury oraz na Przedszkolu nr 1 w Żywcu - Zabłociu.

Udostępnij Drukuj E-mail