Oceny: (4 razy)
PLG_VOTE_USER_RATING
Bez komentarzy

Odwiedzają nasze domy w Sylwestra i Nowy Rok, a następnie do końca karnawału. Ich kolędowanie przybiera jednak specyficzną formę - jest równie dynamiczne jak grupa, która składa gospodarzom powinszowania. Taniec, śpiew, ciągły ruch, hałas i trzask bata - to czas Dziadów, ich czas. I nasz, bo tradycja, która przetrwała na Żywiecczyźnie - wciąż wzbudza ogromne zainteresowanie.

Chaos i hałas

Grupy Dziadów spotkamy od Zwardonia po Cięcinę. Ich pozornie chaotyczne tańce i przytupy mają jednak bardzo głęboki sens. To swoisty spektakl odradzającego się życia. Pełne wigoru zwierzę podczas kolędowania pada na ziemię i w ten sposób utożsamia się z zamarłą naturą. Kwintesencją jest taniec nad martwym niedźwiedziem, który budzi się z zimowego snu. Tym samym natura zostaje znów pobudzona do życia. Wszelkim przemianom i rodzeniu się nowego świata i porządku towarzyszy chaos i hałas. Po nim nastąpi ład. Niedźwiedź symbolizuje bogactwo i dostatek; konie, które są w ciągłym ruchu, upadają i wstają - odradzające się życie. Ogromne znaczenie ma więc kolędowanie na przełomie roku - czas, w którym zaczyna się nowe.

Kalejdoskop postaci

W kolędniczych grupach spotkamy postacie związane przede wszystkim z przyrodą. Będzie to wspomniany już koń - symbolizuje go czapka osadzona na drewnianym stelażu, zakończona często wyrzeźbionym w drewnie łbem konia, przyozdobiona kolorowymi wstążkami. Na uwagę zwraca ubrany w kożuch niedźwiedź. W orszaku Dziadów są też diabły, na które trzeba jednak uważać, bo potrafią wysmarować ludzi sadzą lub pokłuć widłami. Jest też żołnierz - w rogatywce i przyozdobiony orderami. Długi przesadnie kapelusz wyróżnia Żyda. Zakrywa go maska rzeźbiona w drewnie. Charakterystyczny dla tej postaci jest długi haczykowaty nos, połatany płaszcz i walizka. Często towarzyszy Żydowi Żydówka. W grupie Dziadów jest też Cygan - postać bez maski. I on ma towarzyszkę - Cygankę. Atrybutem tej pary jest dziecko przyczepione do pleców. Podobny nieco do Żyda jest Dziechciorz - dawniej handlował dziechciem i wykonywał drobne prace w gospodarstwie, w tym np. nitowanie garnków. Maski nie ma Kominiarz - jego twarz pomalowana jest na czarno, ma cylinder i drabinkę. Odziana w białe prześcieradło z namalowanymi czarną farbą kośćmi i nieodłączną kosą w rękach to Śmierć. I oczywiście Macidula - kolorowy sznurkorz. W kolędowaniu Dziadów występują też postaci z życia codziennego wsi: ksiądz, policjant i górale, którzy przygrywają na heligonkach.

Wszystkie postacie są i były grane przez mężczyzn.

Zdjęcia Robert Wierzbicki

Udostępnij Drukuj E-mail

Inne artykuły